Van 6 tot 24 november 2025 ben ik met Nico op vakantie geweest naar Bonaire. In een reeks natuurblogs vertel ik over onze bijzondere ontmoetingen, mooie waarnemingen, interessante plekken, landschappen en de veelzijdigheid van Bonaire. In deel 9 komt het einde van onze reis in zicht. Op de avond van 24 november zullen we weer terugvliegen naar Nederland. We hebben al ontzettend veel gezien en gedaan. We zijn inmiddels verknocht geraakt aan Bonaire en het vele natuurschoon. Op de 20e nemen we het er nog even goed van. We hebben een dagtocht geboekt in Washington Slagbaai nationaal park. Onder leiding van gids Bas van HopiBonaire, gaan we dit grootste natuurreservaat van Bonaire verkennen. En dat was een erg goeie keuze…
20 november 2025
Als je naar Bonaire gaat, hou je van moeder natuur en al haar soorten, en dan moet je ook de tijd nemen voor Washington Slagbaai nationaal park. Nico en ik hadden aanvankelijk het plan gemaakt om per fiets dit uitgestrekte natuurpark te verkennen, maar zijn tot de conclusie gekomen dat het toch wat praktischer is om met een lokale gids dit reservaat in te gaan. Een lokale gids kent de leukste plekken, hotspots, weet goed waar je bepaalde soorten kunt vinden. En we hoeven ook niet een lange dag door de zinderende hitte te lopen/fietsen en te verbranden. Nee, dit keer maken we het onszelf wat makkelijker. Zo gezegd, zo gedaan. Na enig speurwerk komen we uit bij HopiBonaire, boeken een dagtocht op maat en komen in contact met gids Bas. Na enkele whatsapp berichtjes volgt een dagplanning. Bas zal ons 07:30 ophalen met zijn auto, waarna we richting Washington Slagbaai zullen gaan.
Precies op tijd, staat Bas ons 07:30 al op te wachten bij de lokale pizzeria. Na een prettige kennismaking nemen we in grote lijnen de planning door. We vertellen waar we tot nu toe zijn geweest, wat we hebben gezien qua soorten. Ik vertel Bas dat we nog geen bandijsvogel hebben gezien, dat zou een leuke doelsoort zijn voor vandaag. Bas laat ons een foto zien van een bandijsvogel die hij onlangs heeft gefotografeerd op Bonaire. Hij kent enkele kansrijke plekken en doet ons een voorstel. Eerst wat leuke routes rondom Gotomeer en Playa Frans verkennen, en later naar Washington Slagbaai. Dat lijkt ons een goed plan en al gauw zijn we onderweg richting Gotomeer. Even voor 08:00 arriveren we bij BOPEC, de plaatselijke olieopslag, waar we de 14e ook waren. Na een korte stop rijden we door naar het westelijker gelegen Salina Tam. Ook een prachtig zoutmeer. Via een verborgen bospad lopen we langs Salina Tam, totdat we bij een zandplaat arriveren vanwaar we mooi het gebied in kunnen kijken. Geen spoor van bandijsvogel, wel twee bruine pelikanen mooi dichtbij.


Aan de zuidzijde van Salina Tam nog een scala aan leuke soorten. Kleinste strandloper, Amerikaanse bontbekplevier, Amerikaanse kleine zilverreiger, Kuifcaracara’s, roodhalsduif en geelvleugelamazone’s overvliegend. Ook leuk is onze eerste slechtvalk op Bonaire. Een kansrijke rotswand met puntige uitsteeksels en takken die ver boven het water uitsteken wordt aan een inspectie onderworpen, maar ook hier geen bandijsvogel. Kwestie van blijven zoeken. We vinden nog wel een geelkruinkwak en groene reiger tussen een wirwar aan dode takken.



We zetten vervolgens koers naar Playa Frans. Onderweg stuiten we op een geelsnavelkoekoek, die zich lang niet zo mooi laat zien als de exemplaren die we hier op de 15e zagen. We parkeren de auto bij het strandje van Playa Frans en kunnen eigenlijk niet wachten om weer te kijken bij Saliña Frans, het indrukwekkende vogelwalhalla op deze locatie. We kijken wederom onze ogen uit, zo’n plek waar je vroeg of laat weer naartoe wilt. Vrijwel meteen na aankomst zien we een bandijsvogel op een overhangende tak zitten. Helaas schrikt deze van onze plotselinge aanwezigheid en vliegt op. Kort maar krachtig zullen we maar zeggen, een foto maken zit er helaas niet in. Maar wel op het netvlies gebrand. Kleinste strandlopers en Amerikaanse steltkluten staan op luttele meters afstand.

Na een korte pauze rijden we via het Gotomeer naar de ingang van Washington Slagbaai nationaal park. Bij de ingang volgt een controle van onze paspoorten en nature fee. Alles in orde, we mogen door. We hebben meteen weer het ‘Jurassic Park’ gevoel. Via het zoutwatermeertje Saliña Matijs rijden we richting de ruige noordoostkust van Bonaire. We maken onze eerste stop in Washington Slagbaai, bij Boka Kokolishi. Metershoge golven beuken tegen de kust, spatten uiteen tegen de vele rotsblokken. De harde oostenwind is nergens op Bonaire zo voelbaar als op deze plek. Verschillende krachten van moeder natuur komen bij elkaar. Bas verteld ons iets over het landschap en de historie rondom Boka Kokolishi. Boka Kokolishi is onderdeel van een doorlopende kalksteenklif zoals je die tegenkomt aan de noordoostkust. Op verschillende plekken is een duidelijke inham zichtbaar. Zo’n inham wordt een Boka genoemd. Terwijl we ons verwonderen over het landschap, onze ogen uitkijken over zee, luisteren naar de golven die uiteen spatten, zijn we beetje bij beetje omsingeld. Tientallen hagedissen hebben zich verzameld rondom de auto. De reptielen profiteren van restjes water in het kalksteen. Ze zijn vrij tam.




Onze volgende stop is bij het adembenemend mooie Boka Katuna. Net zo mooi als Boka Kokolishi, maar landschappelijk toch net iets anders. Ook hier de kracht van zee, zodat meteen duidelijk wordt waarom hier weinig wordt gedoken.


Het is inmiddels 11:30 en de hitte neemt duidelijk toe. Tijd om weer schaduw op te zoeken, Bas neemt ons mee naar de volgende betoverende plek. Schaduw vinden we volop in het nabijgelegen bos, bij Put Bronswinkel, een verborgen zoetwaterplasje. De veelzijdigheid van de natuur op Bonaire blijft ons verwonderen. Zo sta je bij zoutwatermeertjes, niet veel later aan de ruige noordoostkust, dan weer in een woestijnlandschap, en zo sta je voor je gevoel in een tropisch regenwoud. Put Bronswinkel is een plek waar veel zangvogels komen om te drinken. In de 10 minuten dat we hier staan, vliegen de vogels ons om de oren. Een schuwe Noordse waterlijster schiet via een waterloopje naar achteren, dieper het bos in. Suikerdiefjes, musduifjes en tropische spotlijsters vliegen af en aan. Ook een Cayennetiran gaat even leuk poseren.

Van al dat dwalen door de Bonairiaanse natuur krijg je trek. Bas stelt voor om naar Salina Funchi te gaan, om daar een meegebrachte lunch te nuttigen. We nemen plek aan een picknicktafel in de schaduw van enkele bomen. Groene leguanen hebben het op ons gemunt. Of beter gezegd, op ons eten. Terwijl Bas de tafel dekt worden we scherp in de gaten gehouden. Terwijl Bas de tafel beetje bij beetje versierd met stukken fruit, komen de leguanen stiekem dichterbij. Bas jaagt ze af en toe weg om te voorkomen dat de leguanen als meeuwen er met onze lunch vandoor gaan. Met de spreekwoordelijke staart tussen de benen, zetten de leguanen het op een lopen. Echt weg gaan ze niet. En zodra we even niet opletten komen ze weer behoedzaam dichterbij de picknicktafel. Ik kan er zelf wel om lachen, die hondsbrutale groene draken. De situatie doet me denken aan een opdringerige kat of hond, popelend om op tafel te springen, terwijl je denkt onbezorgd te kunnen genieten van je eten. Het herhaaldelijk wegjagen heeft geholpen, de dieren blijven enigszins op afstand nu. We kunnen in alle rust genieten van een heerlijke couscous maaltijd met crackers en smeersels, en een verkoelend drankje.

Op naar een volgend stukje Washington Slagbaai, Salina Wayaka. Als we bij deze duik- en snorkel hotspot arriveren, zien ze zowaar een tweede bandijsvogel. Deze vliegt tot tweemaal toe snel voorbij. Helaas blijkt de vogel vervolgens spoorloos. Dan is het weer tijd voor een verfrissende duik. Bas leidt ons via een mooie snorkelroute door de onderwaterwereld van Salina Wayaka. Dit is weer een mooie rondreis door de wereld van koraalriffen en vissen in allerlei maten en kleuren. Ook zien we enkele zeeslakken.



Na een uur snorkelen rijden we langzaam terug naar de ingang van Washington Slagbaai. We maken nog een laatste stop bij Salina Slagbaai. Hier genieten we nog eens van prachtige kalksteen rotsen en kliffen. Op een bankje beneden bij het strand, met uitzicht op allerlei vogels, nemen we nog wat te drinken en eten.


De dag vliegt alweer om. De dagen lijken wel steeds sneller te gaan naarmate het einde van onze vakantie in zicht komt. Om 15:30 zijn we weer bij de ingang van het park, waar we nog een kijkje nemen in het bezoekerscentrum. Op de terugweg naar ons appartement maken we nog een korte stop in het plaatsje Rincon, om kolibries de aandacht te geven die ze verdienen. Deze druk vliegende juweeltjes gaan nooit vervelen. Het zal straks in Nederland wel even wennen zijn om niet dagelijks kolibries te zien… en al het andere wat je in Nederland niet hebt, maar op Bonaire in overvloed aanwezig is. Iedere dag wakker worden met zingende vogels alsof het voorjaar is, kolibries foeragerend op de bloemen in de tuin, koraalriffen op loopafstand, groene leguanen die als huiskatten rondlopen, iedere dag kans op zeeschildpadden tijdens een duik in de zee. Nee, nog maar even niet aan de terugreis denken.
Rond 16:30 zet Bas ons weer af bij de pizzeria. We bedanken Bas voor zijn gastvrijheid, rondleiding door Washington Slagbaai, het snorkelen en natuurlijk de bandijsvogel die, ondanks de korte waarneming, toch onvergetelijk is geworden. Soms zijn het juist de vluchtige waarnemingen die boekdelen spreken, en waardoor je sterk blijft verlangen naar die ene soort. Ook dat is geluk. De bandijsvogel was één van de vele mooie momenten vandaag. Donderdag 20 november 2025 is een dag om in te lijsten. Dus bij deze Bas, nogmaals bedankt voor je enthousiasme en rustige manier van vertellen, de couscous, en niet te vergeten de foto’s die ik mocht gebruiken voor dit blog.
Wat betreft deel 10, het laatste Bonaire avontuur op dit blog, zou je misschien denken dat we zo’n beetje alles wel hebben gezien op Bonaire, en dat er niet veel meer te vermelden is. Of weinig noemenswaardigs. Of dat we niks meer te wensen over hadden. Maar de titel van dit blog heet niet voor niks natuurverslaving. Je wilt altijd meer… steeds weer hunkeren naar nog meer leuke soorten, mooie momenten in de natuur, de euforie. Er komt geen einde aan dat hunkeren. Niet in Nederland, niet op Bonaire. Dus ja, er viel nog genoeg te halen in de rijke schat van Bonaire. Stilzitten kan straks in het vliegtuig wel, nog een paar dagen ertegenaan. En met succes…
